Czysty styropian z opakowań (po telewizorze, lodówce, meblach, przesyłkach) wyrzucasz do żółtego pojemnika na metale i tworzywa sztuczne. Styropian budowlany, czyli płyty ociepleniowe i ich ścinki, zawozisz do PSZOK-u albo oddajesz w worku na odpady remontowe. Zabrudzony styropian, na przykład tacki po mięsie i kubki po zupie, ląduje w odpadach zmieszanych. To trzy różne odpowiedzi na jedno pytanie i właśnie dlatego tyle osób ma z nim kłopot.
Styropian to tworzywo sztuczne, ale nie każdy nadaje się do recyklingu
Styropian to spieniony polistyren, oznaczany symbolem PS i cyfrą 6 w trójkącie ze strzałek (pełną listę oznaczeń znajdziesz w tekście o rodzajach plastiku i ich symbolach). W 98 procentach składa się z powietrza, więc jest lekki i zajmuje dużo miejsca, a to dla zakładów przetwarzania główny problem: transport worka styropianu kosztuje więcej niż wart jest odzyskany surowiec. Recykling opłaca się tylko wtedy, gdy styropian jest czysty i suchy. Dlatego zasada jest prosta: czysty do żółtego, brudny do zmieszanych, budowlany osobno.
Gdzie wyrzucić styropian: tabela według rodzaju
| Rodzaj styropianu | Gdzie wyrzucić | Uwagi |
|---|---|---|
| Kształtki po AGD, RTV, meblach, przesyłkach | żółty pojemnik (metale i tworzywa sztuczne) | połam na kawałki, nie pakuj w worki foliowe |
| Duża ilość opakowaniowego (po wyposażeniu mieszkania) | PSZOK | bez limitu, liczy się jako opakowania z tworzyw |
| Płyty ociepleniowe, ścinki z budowy, styrodur XPS | PSZOK jako odpad budowlany albo worek big bag od firmy odbierającej gruz | gminy stosują limit roczny, zwykle 0,5–2 m³ |
| Styropian z resztkami kleju, tynku, siatki | odpady budowlane zmieszane (worek/kontener na gruz) | nie nadaje się do recyklingu |
| Tacki po mięsie, kubki, pudełka na wynos z resztkami jedzenia | odpady zmieszane (czarny pojemnik) | umyte i suche mogą iść do żółtego |
| Kulki i chipsy wypełniające paczki | żółty pojemnik, jeśli są styropianowe; bio, jeśli skrobiowe | skrobiowe rozpuszczają się w wodzie, to szybki test |
| Styropianowe skrzynki po rybach, pojemniki termoizolacyjne | żółty pojemnik po umyciu | z zapachem ryby: zmieszane |
Styropian po AGD i telewizorze: co zrobić z dużymi kształtkami
Po zakupie lodówki, pralki czy 65-calowego telewizora zostaje kilkadziesiąt litrów styropianu. Najprościej połamać go rękami na kawałki wielkości pudełka po butach i wrzucić do żółtego pojemnika luzem, bez worka. Worek foliowy na sortowni jest rozrywany, a jeśli automat go nie rozerwie, cała zawartość trafia do odpadów zmieszanych. Jeśli styropianu jest tyle, że zablokuje klapę pojemnika w altance śmietnikowej, zawieź go do PSZOK-u. Wiele sklepów RTV i AGD zabiera opakowanie przy dostawie, jeśli poprosisz o to przy zamówieniu, warto z tego korzystać.
Styropian budowlany: PSZOK, worek albo firma
Płyty ociepleniowe i ścinki z docieplania domu to formalnie odpady budowlane i rozbiórkowe, a nie odpady komunalne. Gmina nie odbiera ich spod domu w ramach zwykłej opłaty za śmieci. Masz trzy drogi. PSZOK przyjmuje czysty styropian budowlany od mieszkańców, ale zwykle z rocznym limitem na gospodarstwo domowe; sprawdź w regulaminie swojej gminy, bo rozrzut jest duży. Druga opcja to worek typu big bag albo kontener zamówiony u firmy od odbioru gruzu, styropian wolno mieszać w nim z innymi czystymi odpadami budowlanymi tylko wtedy, gdy firma na to pozwala. Trzecia droga dotyczy większych ilości: producenci styropianu prowadzą programy odbioru ścinków z budów, czysty EPS wraca do produkcji jako granulat. Jeśli styropian został na elewacji z siatką i klejem, to już odpad zmieszany budowlany i idzie do kontenera na gruz.
Brudny styropian: tacki, kubki, pudełka
Tacka po mięsie z resztką krwi, kubek po zupie, pudełko po kebabie: to wszystko idzie do odpadów zmieszanych. Zakłady nie myją takich opakowań, bo koszt mycia przewyższa wartość surowca. Jeżeli tackę spłuczesz i wysuszysz, możesz ją wrzucić do żółtego pojemnika, ale to gest o niewielkim znaczeniu, bo cienki styropian spożywczy i tak rzadko trafia do recyklingu. Lepszym ruchem jest kupowanie mięsa i wędlin na wagę do własnego pojemnika. Więcej takich nawyków opisujemy w tekście o ekologicznych zakupach.
Czego nie robić ze styropianem
- Nie pal go w piecu ani w ognisku. Spalanie polistyrenu uwalnia styren i sadzę, a za palenie odpadów grozi mandat do 500 zł, przy skierowaniu sprawy do sądu grzywna do 5 000 zł.
- Nie wyrzucaj go do lasu ani do rowu. Styropian nie rozkłada się, kruszy się na kulki, które zjadają ptaki i ryby, i tak zaczyna się droga do mikroplastiku.
- Nie pakuj go do worków foliowych przed wrzuceniem do żółtego pojemnika.
- Nie wrzucaj płyt ociepleniowych do pojemnika na tworzywa. Sortownia odrzuci całą partię jako odpad budowlany.
Drugie życie styropianu
Czyste kształtki opakowaniowe przydają się w ogrodzie: jako warstwa drenażowa na dnie dużych donic (lżejsza niż keramzyt), jako izolacja kompostownika na zimę i jako osłona dla roślin w donicach na balkonie. Jeśli budujesz kompostownik, sprawdź nasz przewodnik, jak zrobić kompostownik ogrodowy. Kulki wypełniające paczki nadają się do wypychania pufów i poduszek dla zwierząt. Dzieciom ze styropianu robi się figurki i pieczątki, kilka pomysłów znajdziesz w tekście o zabawkach ze śmieci.
Podobne pytania: gdzie wyrzucić piankę, folię i inne opakowania
Zasady dla styropianu przenoszą się na inne wypełniacze przesyłek. Pianka poliuretanowa z opakowań i materaców ma osobny tekst: gdzie wyrzucić piankę tapicerską i poliuretanową. Folia bąbelkowa i folia stretch idą do żółtego pojemnika, karton po przesyłce do niebieskiego, a kartony po mleku i sokach, choć wyglądają na papier, do żółtego, co tłumaczymy w tekście gdzie wyrzucić karton po mleku. Całościowy przewodnik po kolorach pojemników znajdziesz w artykule segregowanie śmieci: co gdzie wrzucać.
Najczęstsze pytania
Czysty styropian opakowaniowy (po AGD, telewizorze, meblach) do żółtego pojemnika na metale i tworzywa sztuczne. Styropian budowlany i ociepleniowy do PSZOK-u albo do worka na odpady budowlane. Zabrudzony styropian, na przykład tacki po mięsie, do odpadów zmieszanych.
Do żółtego pojemnika, po połamaniu na kawałki, które zmieszczą się w klapie. Jeśli kształtek jest dużo, na przykład po lodówce i pralce naraz, zawieź je do PSZOK-u, tam przyjmują je bez limitu.
Tak. Styropian to spieniony polistyren (PS, symbol 6), czyli tworzywo sztuczne. Dlatego czyste opakowania styropianowe trafiają do tego samego pojemnika co butelki PET i folie.
Przyjmuje, ale rozróżnia rodzaje. Opakowaniowy odbiera jako tworzywo, budowlany jako odpad remontowy, często z limitem rocznym na gospodarstwo (zwykle od 0,5 do 2 m³). Odmowa zdarza się, gdy styropian jest sklejony z tynkiem, siatką albo klejem, bo wtedy to odpad zmieszany budowlany.
Nie. Palenie styropianu uwalnia styren i sadzę, a w Polsce jest wykroczeniem zagrożonym mandatem. Styropian nie nadaje się też do kompostownika ani do pieca na pellet.